به گزارش ذرهبین بورس، توقف روند پرشتاب رشد دلار و افزایش نوسانات در بازارهای دارایی، معادلات سرمایهگذاران را تغییر داده است. در شرایطی که انتظارات تورمی همچنان یکی از عوامل اثرگذار بر تصمیمگیری فعالان اقتصادی محسوب میشود، جریان نقدینگی نشان میدهد سرمایهگذاران در حال بازنگری در ترکیب سبد داراییهای خود هستند.
بررسی عملکرد سه ابزار اصلی سرمایهگذاری از ابتدای پاییز تا هفته گذشته حاکی از آن است که صندوقهای درآمد ثابت بیشترین میزان جذب پول حقیقی را به ثبت رساندهاند. این صندوقها با ورود ۱۹ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان نقدینگی در جایگاه نخست قرار گرفتهاند. پس از آن، صندوقهای طلا با جذب ۱۸ هزار و ۶۰۰ میلیارد تومان و بازار سهام با ورود ۱۱ هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان پول حقیقی، به ترتیب رتبههای دوم و سوم را به خود اختصاص دادهاند.
در مجموع، ۴۹ هزار و ۹۰۰ میلیارد تومان پول حقیقی وارد این سه ابزار سرمایهگذاری شده است؛ آماری که از تقسیم نقدینگی میان گزینههایی با سطوح متفاوت ریسک و بازده حکایت دارد.
دلار؛ متغیر تعیینکننده مسیر بورس
بازار سهام در ماههای اخیر بیش از گذشته به تحولات بازار ارز و انتظارات پیرامون نرخ دلار وابسته شده است. این وابستگی را میتوان در واکنش شاخصهای بورسی به تغییرات نرخ ارز و جابهجایی جریان نقدینگی میان بازار سهام و سایر ابزارهای سرمایهگذاری مشاهده کرد.
اگرچه نیمه نخست مهرماه با استقبال نسبی سرمایهگذاران حقیقی از سهام همراه بود، این روند در ادامه با وقفه مواجه شد؛ بهطوریکه تا روز دوشنبه بیش از ۷۶۲ میلیارد تومان پول حقیقی از بازار سهام خارج شد. با این حال، معاملات روز سهشنبه با تغییر مسیر جریان نقدینگی همراه بود و ورود قابلتوجه پول حقیقی باعث شد مجموع جذب نقدینگی بازار سهام از ابتدای پاییز تا هفته گذشته به ۱۱ هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان برسد.
در این میان، بخش مهمی از ارزشگذاری شرکتهای بورسی، بهویژه بنگاههای صادراتمحور و صنایع وابسته به نرخ ارز، تحت تأثیر انتظارات ارزی قرار دارد. افزایش نرخ دلار میتواند از مسیر رشد درآمدهای ریالی شرکتها، چشمانداز سودآوری آینده را تقویت کند؛ هرچند میزان اثرگذاری آن به نرخهای مؤثر در فروش ارز و نحوه انعکاس این تغییرات در صورتهای مالی شرکتها بستگی دارد.
از سوی دیگر، افزایش نرخ دلار در بازار آزاد لزوماً به معنای رشد متناسب درآمد شرکتهای بورسی نیست. نرخ ارز در بازار توافقی و نرخ تسعیر درآمدهای صادراتی نیز از جمله متغیرهایی هستند که در محاسبات سرمایهگذاران نقش دارند.
بنابراین، با کاهش شتاب رشد دلار، بخشی از انتظارات افزایشی بازار سهام نیز تعدیل شده است. با این حال، ورود نقدینگی در برخی روزهای معاملاتی نشان میدهد همچنان بخشی از سرمایهگذاران به ظرفیت رشد بورس امیدوار هستند.
صندوقهای طلا؛ مقصد دوم نقدینگی حقیقی
صندوقهای طلا با جذب ۱۸ هزار و ۶۰۰ میلیارد تومان پول حقیقی از ابتدای پاییز تا هفته گذشته، همچنان یکی از مقاصد اصلی سرمایهگذاران در بازار سرمایه بودهاند.
تداوم ورود نقدینگی به این صندوقها، با وجود نوسانات قیمت جهانی طلا و توقف نسبی رشد دلار، از حفظ جذابیت داراییهای مبتنی بر طلا حکایت دارد. به نظر میرسد انتظارات تورمی و نگرانی از کاهش قدرت خرید پول ملی همچنان بخشی از سرمایهگذاران را به سمت این ابزارها سوق میدهد.
البته بازدهی صندوقهای طلا به دو متغیر اصلی، یعنی قیمت جهانی طلا و نرخ ارز داخلی وابسته است. در نتیجه، حتی رشد بهای اونس جهانی نیز در صورت ثبات یا کاهش نرخ دلار ممکن است با اثرگذاری محدودتری بر قیمت واحدهای این صندوقها همراه شود.
با این حال، جذب ۱۸.۶ هزار میلیارد تومان نقدینگی نشان میدهد طلا همچنان جایگاه مهمی در سبد دارایی سرمایهگذاران دارد و بخشی از فعالان بازار از این ابزار برای پوشش ریسک تورمی استفاده میکنند.
صندوقهای درآمد ثابت؛ برنده رقابت جذب نقدینگی
در میان سه ابزار اصلی سرمایهگذاری، صندوقهای درآمد ثابت با جذب ۱۹ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان پول حقیقی، بیشترین میزان ورود نقدینگی را به ثبت رساندهاند.
این موضوع نشان میدهد در شرایطی که بازارهای دارایی از روند مشخصی برخوردار نیستند، بخشی از سرمایهگذاران ترجیح میدهند بهجای پذیرش نوسانات بازار سهام یا ریسک تغییرات قیمت طلا، منابع خود را در ابزارهایی با بازدهی قابل پیشبینیتر قرار دهند.
صندوقهای درآمد ثابت در دورههای افزایش نااطمینانی میتوانند به محلی برای نگهداری موقت نقدینگی تبدیل شوند؛ بهگونهای که سرمایهگذاران ضمن کسب بازدهی، امکان ورود مجدد به بازارهای پرریسک را در زمان مناسب حفظ کنند.
نکته قابلتوجه، فاصله محدود میزان جذب نقدینگی میان صندوقهای درآمد ثابت و صندوقهای طلاست. اختلاف ۹۰۰ میلیارد تومانی میان این دو ابزار نشان میدهد سرمایهگذاران همزمان دو رویکرد متفاوت را دنبال میکنند؛ گروهی به دنبال حفظ ارزش داراییهای خود در برابر تورم هستند و گروهی دیگر بازدهی باثباتتر و ریسک کمتر را ترجیح میدهند.
مقصد نقدینگی سرمایهگذاران کدام بازار است؟
مجموع ورود ۴۹ هزار و ۹۰۰ میلیارد تومان پول حقیقی به صندوقهای درآمد ثابت، صندوقهای طلا و بازار سهام از ابتدای پاییز تا هفته گذشته نشان میدهد توقف رشد پرشتاب دلار به خروج یکپارچه سرمایه از بازارهای دارایی منجر نشده، بلکه آرایش نقدینگی را تغییر داده است.
در شرایط فعلی، صندوقهای درآمد ثابت با اختلافی محدود از صندوقهای طلا در صدر جذب نقدینگی قرار گرفتهاند و بازار سهام نیز با وجود قرار گرفتن در رتبه سوم، همچنان توانسته است سهم قابلتوجهی از منابع حقیقی را جذب کند.
به نظر میرسد تا زمان مشخص شدن مسیر دلار، تحولات بازار جهانی طلا و چشمانداز سودآوری شرکتهای بورسی، سرمایهگذاران همچنان میان بازدهی، نقدشوندگی و پوشش ریسک به دنبال ایجاد تعادل در سبد داراییهای خود باشند.
















