به گزارش ذره‌بین بورس، پسته یکی از محصولات مهم در سبد صادرات غیرنفتی ایران به شمار می‌رود و کشورمان از تولیدکنندگان بزرگ این محصول در جهان است. همین جایگاه اقتصادی موجب شده توسعه ابزارهای مالی برای معامله و تأمین مالی پسته مورد توجه بورس کالای ایران قرار گیرد.
پسته به دلیل ارزش اقتصادی بالا، قابلیت درجه‌بندی و امکان نگهداری و انبارش برای مدت مناسب، ظرفیت لازم برای تبدیل شدن به دارایی پایه ابزارهای مالی را دارد. بر همین اساس، بورس کالای ایران پسته را به‌عنوان یکی از دارایی‌های پایه بازار گواهی سپرده کالایی معرفی کرده و در همین راستا یک انبار برای پذیرش این محصول راه‌اندازی شده است.
کاهش فشار فروش در فصل برداشت
یکی از مهم‌ترین مزایای گواهی سپرده کالایی برای بازار پسته، ایجاد یک بازار شفاف، روان و در دسترس برای دارندگان پسته، تولیدکنندگان و تاجران است.
با پذیرش محصول در انبار مورد تأیید بورس کالا، باغداران و تولیدکنندگان دیگر الزاماً مجبور نیستند محصول خود را در زمان برداشت به فروش برسانند. آنها می‌توانند پسته تولیدی را در انبار پذیرفته‌شده نگهداری کرده و در زمان مناسب‌تری نسبت به فروش آن اقدام کنند؛ موضوعی که می‌تواند فشار عرضه و فروش در فصل برداشت را کاهش دهد.
امکان تأمین مالی با پشتوانه گواهی
گواهی سپرده کالایی علاوه بر فراهم کردن امکان معامله محصول، قابلیت دیگری نیز برای دارنده آن ایجاد می‌کند. دارنده گواهی می‌تواند با استفاده از این اوراق به‌عنوان پشتوانه، از ظرفیت تأمین مالی استفاده کند.
به این ترتیب، محصولی که پیش از این عمدتاً به‌صورت فیزیکی نگهداری و معامله می‌شد، می‌تواند به یک دارایی قابل معامله و قابل استفاده برای تأمین منابع مالی تبدیل شود.
پذیرش انبار پسته در آذربایجان شرقی
انبار پذیرش‌شده برای محصول پسته در بورس کالای ایران، متعلق به شرکت مانی آسیا در استان آذربایجان شرقی است.
ظرفیت اولیه در نظر گرفته‌شده برای بازگشایی این انبار ۱۰۰ تن اعلام شده که امکان افزایش آن در ادامه وجود خواهد داشت.
محصولاتی که در این انبار پذیرش می‌شوند و امکان تحویل آنها به خریداران گواهی سپرده کالایی وجود دارد، شامل گریدهای مختلف پسته از جمله فندقی، اکبری، احمدآقایی، کله‌قوچی و بادامی است.
مشخصات فنی و گریدبندی پسته‌های قابل پذیرش در این انبار نیز در اطلاعیه گشایش انبار منتشرشده در سایت بورس کالای ایران قابل مشاهده است.
جزئیات ارزیابی محموله‌های پسته
بر اساس ضوابط تعیین‌شده، انباردار هر محموله ورودی تا سقف ۲۵ تن را مورد ارزیابی قرار می‌دهد. هزینه ارزیابی هر محموله تا سقف ۲۵ تن نیز ۷ میلیون تومان تعیین شده است.
برای ارزیابی هر محموله، حدود ۳ کیلوگرم پسته توسط انباردار نمونه‌برداری و ارزیابی می‌شود و بخشی از نمونه برداشت‌شده نیز به مالک کالا بازگردانده خواهد شد.
مشخصات دارایی پایه گواهی سپرده پسته
دارایی پایه معاملات گواهی سپرده کالایی پسته، پسته فندقی دهان‌بسته با سایز ۳۰/۳۲ و عیار ۴۹.۵ تا ۵۰.۵ درصد تعیین شده است.
منظور از سایز ۳۰/۳۲ این است که در هر اونس پسته، که حدود ۲۸ گرم وزن دارد، تعداد مشخصی پسته در این محدوده قرار می‌گیرد.
همچنین عیار ۴۹.۵ تا ۵۰.۵ درصد به این معناست که حدود ۴۹.۵ تا ۵۰.۵ درصد وزن پسته را مغز آن تشکیل می‌دهد.
راه‌اندازی گواهی سپرده کالایی پسته می‌تواند گامی در جهت شفاف‌تر شدن معاملات، کاهش فشار فروش در فصل برداشت، تسهیل نگهداری محصول و ایجاد ابزار جدید برای تأمین مالی تولیدکنندگان و فعالان بازار باشد.
