به گزارش ذرهبین بورس، صنعت نفت ایران به مرحلهای رسیده که حدود ۸۵ درصد تجهیزات مورد نیازش را در داخل تولید میکند، اما برخی کارفرمایان همچنان ترجیح میدهند همان کالاها را با برچسب خارجی و از مسیر واردات خریداری کنند؛ کالاهایی که گاه تا ۹۵ درصد در ایران ساخته شده و تنها در کشورهای دیگر بستهبندی و لیبلگذاری میشوند.
احسان ثقفی، رئیس هیئتمدیره انجمن سازندگان تجهیزات صنعت نفت ایران (استصنا)، در گفتوگو با خبرنگاران، تحریمها را موتور محرک خوداتکایی این صنعت دانست. او گفت: «پنجاه سال پیش، کمتر از ۱۰ درصد تجهیزات نفتی در ایران ساخته میشد، اما امروز این رقم به ۸۵ درصد رسیده؛ دستاوردی کمنظیر در میان صنایع سنگین منطقه.»
با این حال، ثقفی از یک تناقض عجیب سخن گفت: «در حالی که تولید نفت در سختترین تحریمها پایدار مانده، برخی کالاهای ایرانی با برند خارجی دوباره وارد کشور میشوند. این نشاندهنده اعتماد بیش از حد به برچسب خارجی است.»
انجمن استصنا حالا هدفگذاری کرده تا در پنج سال آینده، سهم تولید داخلی را به ۹۰ تا ۹۵ درصد برساند و حتی ظرفیت ساخت کامل تجهیزات در شرایط اضطراری را فراهم کند. اما چالشهایی مانند بروکراسی اداری، تبعیض در مناقصات، ناترازی انرژی و کمبود نقدینگی همچنان مانع هستند.
ثقفی تأکید کرد: «رقابت باید منصفانه باشد. تولیدکنندگان خارجی با حمایت دولتهایشان وارد مناقصات میشوند، اما تولیدکننده ایرانی باید با موانع بانکی و ضمانتنامههای ارزی دستوپنجه نرم کند.»
تحریمها و فعال شدن مکانیزم ماشه، تهدیدی دوباره برای این صنعت به شمار میرود، اما تولیدکنندگان ایرانی با اتکا به تجربه، به فکر گسترش صادرات و دیپلماسی صنعتی هستند.
به گفته ثقفی، برخی تولیدکنندگان ایرانی در کشورهایی مانند ونزوئلا و حتی کشورهای پیشرفته، کارخانه تأسیس کردهاند و با نیروی متخصص ایرانی، محصولات خود را به بازارهای جهانی عرضه میکنند.
نمایشگاه نفت، گاز و پتروشیمی کیش در بهمنماه امسال فرصتی است تا توانمندیهای داخلی به نمایش گذاشته شود. این رویداد میتواند نقطه عطفی باشد برای جلب اعتماد به برند ملی و کاهش وابستگی به برچسبهای خارجی. صنعتی که ۸۵ درصد راه خوداتکایی را پیموده، حالا نیازمند تغییر نگاه است؛ چالشی که بیش از آنکه فنی باشد، ذهنی است.
