به گزارش ذره‌بین بورس، ناصر پاشاپور، کارشناس بازار سرمایه، با اشاره به آثار جنگ اخیر بر الگوی مصرف مردم اظهار کرد: در دوره جنگ، به‌طور طبیعی تقاضا برای برخی اقلام مصرفی متناسب با نیاز مردم و احساس ضرورت برای ذخیره‌سازی افزایش پیدا می‌کند. کالاهایی مانند روغن، برنج، آب، مواد غذایی، انرژی و محصولات بهداشتی معمولاً در چنین شرایطی با افزایش تقاضا مواجه می‌شوند.
وی افزود: این رفتار مصرفی معمولاً پس از پایان جنگ تعدیل می‌شود، چراکه بخشی از کالاها در منازل ذخیره شده و نیاز به خرید مجدد کاهش پیدا می‌کند.
پاشاپور با اشاره به تجربه جنگ ۴۰ روزه گفت: یکی از نکات قابل توجه در این دوره، وجود کالاهای اساسی در فروشگاه‌ها و شبکه خرده‌فروشی بود؛ به‌گونه‌ای که عموم مردم با کمبود جدی کالا مواجه نشدند. البته ممکن است در برخی مناطق و برای دوره‌های کوتاه‌مدت، به دلیل جریان‌های مهاجرتی، محدودیت‌هایی در تأمین برخی کالاها ایجاد شده باشد، اما در مجموع کمبود اساسی در بازار مشاهده نشد.
این کارشناس بازار سرمایه ادامه داد: با پایان جنگ، جنس چالش تغییر می‌کند. به دلیل محدودیت‌های احتمالی در نقل‌وانتقال مواد اولیه و کالا، مشکلات اصلی برای فروشگاه‌ها و تولیدکنندگان می‌تواند پس از جنگ نمایان شود. تأمین مواد اولیه ممکن است با دشواری بیشتری انجام شود و افزایش قیمت مواد اولیه نیز هزینه تولید را بالا ببرد.
وی تصریح کرد: در چنین شرایطی، حتی اگر کالا در فروشگاه‌ها موجود باشد، افزایش قیمت و دشوارتر شدن تأمین مواد اولیه می‌تواند دسترسی مصرف‌کننده به کالا را تحت تأثیر قرار دهد. بنابراین همان‌طور که در دوران جنگ تدابیری برای مدیریت بازار اندیشیده شد، پس از جنگ نیز باید سازوکارهایی برای کنترل این شرایط در نظر گرفته شود.
پاشاپور با بیان اینکه افزایش قیمت‌ها در چنین شرایطی تا حدی اجتناب‌ناپذیر است، گفت: برای مقابله با آثار این افزایش قیمت‌ها و حمایت از مصرف‌کننده، نیاز به بررسی دقیق‌تر و ارائه راهکارهای عمیق‌تر وجود دارد.
کالابرگ؛ حمایت از تولید و حفظ مصرف
این کارشناس بازار سرمایه در بخش دیگری از صحبت‌های خود به نقش کالابرگ در حمایت از بازار کالاهای اساسی اشاره کرد و گفت: بررسی شرکت‌های بورسی که مشمول طرح کالابرگ هستند، نشان می‌دهد این شرکت‌ها عملکرد قابل توجهی داشته‌اند و در حال رشد هستند.
وی افزود: از آنجا که کالابرگ برای خرید برخی کالاهای مشخص و اساسی مورد استفاده قرار می‌گیرد، می‌تواند حداقل سطحی از تقاضای مصرف‌کننده را تضمین کند و به حفظ مصرف کالاهای ضروری کمک کند.
پاشاپور تأکید کرد: نمی‌توان گفت اجرای کالابرگ بدون اثر بوده است؛ برعکس، این سیاست اثر مثبتی داشته و توانسته هم به حفظ فروش شرکت‌ها و هم به استمرار مصرف کالاهای اساسی کمک کند.
وی خاطرنشان کرد: در شرایط فعلی باید تمرکز سیاست‌گذاری بر حفظ سطح مصرف مردم در حوزه‌هایی مانند محصولات بهداشتی، لبنیات و مواد غذایی باشد. اگر سیاست‌های حمایتی بتوانند مانع کاهش شدید مصرف این اقلام شوند، هم از مصرف‌کننده حمایت شده و هم شرکت‌های تولیدکننده و عرضه‌کننده می‌توانند ثبات بیشتری در فروش خود داشته باشند.
