به گزارش ذرهبین بورس، به نظر میرسد ابزارهای مالی که پیشتر به عنوان اهرم فشار در اختیار ایالات متحده قرار داشتند، با تغییر در ساختارهای اقتصادی جهان و شکلگیری شبکههای مالی موازی، بخشی از کارایی خود را از دست دادهاند. کارشناسان اقتصادی با اشاره به ضربالمثلی قدیمی در دنیای بانکداری، معتقدند استفاده بیش از حد از تهدیدهای مالی، منجر به فرسایش قدرت این ابزارها شده است.
تجربه تحریمهای سال ۲۰۲۲ علیه سیستم بانکی روسیه و اخراج از شبکه «سوئیفت»، از جمله نخستین نشانههایی بود که کارآمدی تحریمهای یکجانبه را با تردید مواجه کرد؛ چرا که روسیه توانست با وجود این فشارها، به روند فروش نفت و تأمین منابع مالی خود ادامه دهد.
در خصوص جمهوری اسلامی ایران نیز که یکی از گستردهترین تحریمهای وزارت خزانهداری آمریکا را تجربه میکند، شواهد حاکی از آن است که محدودیتهای دلاری مانع از تداوم فعالیتهای تجاری نشده است. بر اساس گزارشهای موجود، ایران توانسته است بخش قابلتوجهی از نفت خود را در ازای ارزهای دیگر از جمله «یوآن» و از طریق شبکهای از واسطههای مالی که ریسک همکاری با این کشور را پذیرفتهاند، به فروش برساند.
افزون بر این، ظهور و گسترش ارزهای دیجیتال و شبکههای مالی غیرمتمرکز، چالش جدیدی برای نظارت ایالات متحده بر جریان پرداختهای بینالمللی ایجاد کرده است. در حالی که قوانین سختگیرانه ضدپولشویی آمریکا همچنان برای متحدان این کشور چالشساز است، کشورهای تحت تحریم توانستهاند مسیرهای جایگزینی برای دور زدن نظارتهای مالی سنتی پیدا کنند.
تحلیلگران بر این باورند که سیستم دلار، که زمانی به عنوان ستون ثبات مالی جهان شناخته میشد، اکنون با تبدیل شدن به یک سلاح ژئوپلیتیک، با روند بیثباتی روبرو شده است. به نظر میرسد این تغییر پارادایم باعث شده تا امور مالی جهانی، به جای ابزاری برای اعمال فشار، به محملی برای تقویت استقلال اقتصادی کشورهای مخالفِ سیاستهای ایالات متحده تبدیل شود.
